मेनू बंद

राम गणेश गडकरी – संपूर्ण माहिती मराठी

आपण या आर्टिकल मध्ये महाराष्ट्रातील साहित्यिक राम गणेश गडकरी यांची संपूर्ण माहिती सोप्या मराठी भाषेत जाणून घेणार आहोत. जर तुम्हाला Ram Ganesh Gadkari यांच्याबद्दल पुरेशी माहिती नसेल तर नक्की हे आर्टिकल पूर्ण वाचा.

राम गणेश गडकरी माहिती मराठी - Ram Ganesh Gadkari Information in Marathi

राम गणेश गडकरी यांचे टोपण नाव

राम गणेश गडकरी यांचे टोपण नाव गोविंदाग्रज होते. गोविंदाग्रज ऊर्फ राम गणेश गडकरी यांचा जन्म २६ मे, १८८५ रोजी गुजरातमधील गणदेवी जिल्ह्यात नवसारी येथे झाला. श्रेष्ठ विनोदी लेखक, प्रतिभासंपन्न कवी, थोर नाटककार अशा विविध नात्यांनी ते महाराष्ट्रीय जनतेला परिचित आहेत. मराठी साहित्यात त्यांना अतिशय मानाचे स्थान प्राप्त झाले आहे . ‘ प्रतिभेचा सम्राट ‘ अशा शब्दांत त्यांचा गौरव केला जातो.

राम गणेश गडकरी माहिती मराठी

राम गणेश गडकरी यांचे दोनदा लग्न झाले होते. त्यांची पहिली पत्नी सीताबाईने त्यांना सोडले होते, तरीही काही समकालीनांच्या मते त्यांनीच तिला सोडले होते. त्यांची दुसरी पत्नी रमा त्यांच्यापेक्षा 17 वर्षांनी लहान होती परंतु हे देखील फार आनंदी वैवाहिक जीवन ठरले नाही. वैवाहिक सुख आपल्या वाटेला येणार नाही हे समजल्यावर गडकरी घोर निराश झाले.

राम गणेश गडकरी अवघे ३४ वर्षे जगले. 1911 ते 1998 हा त्यांच्या लेखनाचा कालावधी केवळ सहा-सात वर्षांचा होता; पण एवढ्या कमी कालावधीत त्यांच्या लेखनाने मराठी रसिकांच्या मनात एक आगळीवेगळी मोहिनी निर्माण करून मराठी साहित्यात ‘ क्रांतिकारक युग ’ निर्माण केले आहे. गडकरी हे विपुल लेखक, कवी आणि विनोदकार होते. नाटककार म्हणून ते कमालीचे लोकप्रिय झाले होते.

Ram Ganesh Gadkari Information in Marathi

Ram Ganesh Gadkari यांची ‘ एकच प्याला ‘ , ‘ भावबंधन ‘ , ‘ पुण्यप्रभाव ‘ इत्यादी नाटके मराठी रंगभूमीवर अत्यंत यशस्वी झाली आहेत. त्यांच्या नाटकांमधून भाषासौंदर्य, भावनोत्कट प्रसंगांची निर्मिती , उत्तुंग कल्पकता आणि असामान्य प्रतिभाविलास यांचे दर्शन आपणास घडते. गडकऱ्यांच्या नाटकांतील चित्तवेधक संवाद हे तर त्यांचे खास बलस्थान समजले जाते . गडकऱ्यांनी ‘ गोविंदाग्रज ‘ या नावाने काव्यलेखन केले आहे. त्यांनी लिहिलेल्या प्रेमकविता विशेष प्रसिद्ध आहेत.

असफल प्रेमातील वैफल्याची भावना त्यांनी आपल्या कवितांमधून अत्यंत उत्कटतेने व्यक्त केली आहे . त्यांच्या कवितांमधून कल्पनेचा विलास व नर्म शृंगार यांचेही दर्शन घडते . ‘ क्षण एक पुरे प्रेमाचा वर्षाव पडो मरणांचा ‘ असे लिहिणाऱ्या या कवीस यथार्थतेने ‘ प्रेमाचा शाहीर ‘ असे म्हटले जाते . विनोदी वळणाच्या कविताही ( चिंतातुर जंतू ) त्यांनी लिहिल्या आहेत. गडकऱ्यांवर केशवसुतांच्या कवितेचा विशेष प्रभाव होता.

त्यांची ‘दसरा ‘ ही कविता केशवसुतांच्या ‘ तुतारी ‘ च्या मार्गाने जाते ; तर त्यांची ‘ मुरली ‘ ही कविता केशवसुतांच्या ‘ झपूर्झा ‘ च्या वळणाने जाते. काव्याच्या प्रांतात ते केशवसुतांचे सच्चे चेले होते. गडकरी यांनी विनोदी लेखक या नात्यानेदेखील मराठी साहित्यात अपूर्व यश मिळविले आहे. ‘ संपूर्ण बाळकराम ‘ हा त्यांचा विनोदी लेखांचा संग्रह प्रसिद्धच आहे. तथापि, या लेखसंग्रहाबरोबर त्यांनी विनोदासाठी आपल्या नाटकांचाही उपयोग करून घेतला आहे.

त्यांच्या काही नाटकांत विनोदाला महत्त्वाचे स्थान मिळाले असल्याचे दिसून येते. त्यांच्या नाटकांतील मध्यवर्ती पात्रांच्या जोडीनेच काही विनोदी पात्रेदेखील रंगभूमीवर अतिशय लोकप्रिय झाली होती . गडकरी हे स्वतःला श्री. कृ. कोल्हटकर यांचे शिष्य म्हणवून घेत असले तरी त्यांचा विनोद पूर्णपणे स्वतंत्र होता आणि त्याचा दर्जा अतिशय उच्च होता. गडकरी यांच्या नाटक आणि काव्याप्रमाणेच त्यांच्या विनोदातूनही त्यांच्या अलौकिक प्रतिभेचा साक्षात्कार होतो.

कल्पनाशक्तीचा अपूर्व विलास, शब्दांची मार्मिक निवड व भावनेची उत्कटता या गुणांचा संगम आपणास गडकन्यांच्या लेखनशैलीत आढळतो. हास्यरस, करुणरस, रौद्ररस इत्यादी रसांचा आपल्या साहित्यात सारख्याच परिणामकारकपणे वापर करण्याची विलक्षण हातोटी त्यांना साधली होती. करुणरसाने पुरेपूर ओथंबलेल्या नाटकातदेखील त्यांनी हास्यरसाची कारंजी उडविली होती. गडकऱ्यांच्या लेखनाचा आणखी एक विशेष असा की, त्यांच्या लेखनात जागोजागी अप्रतिम सुभाषिते विखुरलेली आहेत.

जगण्यासारखे जोपर्यंत जवळ काही आहे तोपर्यंतच मरण्यात मौज आहे, पाणी चंचल आहे; पण मन पाण्याहून चंचल आहे; पुरुष परमेश्वराची कीर्ती आहे; तर स्त्री ही परमेश्वराची मूतों आहे ‘ यांसारखी मनोवेधक सुभाषिते गडकन्यांच्या साहित्यात सर्वत्र आढळून येतात. थोडक्यात, मराठी साहित्यविश्व संपन्न आणि समृद्ध बनविण्यात राम गणेश गडकरी यांचे योगदान खूपच महत्त्वपूर्ण आहे. राम गणेश गडकरी यांचा मृत्यू २३ जानेवारी १९१९ ला झाला.

राम गणेश गडकरी यांच्या कविता

राम गणेश गडकरी कवितांची पार्श्वभूमी एक-दोन परिच्छेदात सांगायचे आणि मग कविता सादर करायचे. ‘राजहंस माझा निजला’ या कवितेत गडकरींनी एका आईच्या मनाची अवस्था सांगितली आहे, जेव्हा तिचे मूल मरत असते. त्या कवितेच्या प्रस्तावनेचा परिच्छेद वाचून कवितेमध्ये प्रवेश करण्याचा एक विशिष्ट मूड तयार होतो. कविता लिहिण्यासाठी गडकरींनी गोविंदाग्रज हे टोपणनाव घेतले होते. त्यांनी एकच प्याला, भावबंधन, पुण्यप्रभाव, प्रेमसंन्यास, राजसंन्यास इत्यादी नाटके; वाग्वैजयंती हा कवितासंग्रह आणि संपूर्ण बाळकराम हा विनोदी लेखसंग्रह.

हे सुद्धा वाचा –

Related Posts